Yo‘lbars! Yo‘lbars!
Maugli Kengash Qoyasidagi jangdan keyin bo‘rilar g‘oridan chiqib, tepaliklardan pastga tushib, birinchi uchragan qishloqqa yetib keldi. Lekin u bu yerda to‘xtamadi: qishloq juda yaqin edi va bu yerda dushmanlari ko‘p edi. Shuning uchun u yo‘lda davom etdi va o‘n-yigirma mil narida, keng vodiyda bir qishloqqa yetib keldi. Vodiyda dalalar, ariqlar va mollar uchun yaylovlar bor edi.
Qishloq darvozasi oldiga kelganida, u bir oz charchagan edi. Darvoza yonida tikanli butalardan qilingan to‘siq bor edi: kechasi uni darvozaga tortib qo‘yishardi.
— Ho! — dedi Maugli. — Bu yerdagilar ham o‘rmon xalqidan qo‘rqishar ekan.
U darvoza yonida o‘tirdi. Bir odam chiqqanida, Maugli o‘rnidan turib, og‘zini ochib, ovqat so‘raganini ko‘rsatdi. Odam unga qaradi va yugurib qishloqqa kirib, ruhoniyni chaqirdi. Ruhoniy — oq kiyimli, peshonasiga qizil va sariq belgi chizilgan semiz odam edi. Uning orqasidan yuzga yaqin odam kelib, Mauglini tomosha qila boshladi: ular qichqirishar, barmoqlari bilan ko‘rsatishar edi.
— Bu odamlar odob nima ekanini bilmaydi, — dedi Maugli o‘ziga. — Faqat kulrang maymunlargina shunday qiladi.
U uzun sochlarini orqaga tashlab, olomonga qovog‘ini solib qaradi.
— Qo‘rqadigan nima bor? — dedi ruhoniy. — Uning qo‘llari va oyoqlaridagi izlarni ko‘ring. Bu bo‘rilarning tishlari izi. Bu o‘rmondan qochib kelgan bo‘ri-bola.
Albatta, o‘ynab yurganda bo‘ri bolalari Mauglini ko‘pincha qattiqroq tishlab qo‘yishardi va uning qo‘l-oyoqlari oq chandiqlar bilan qoplangan edi. Lekin u buni hech qachon tishlash deb bilmagan edi: tishlash nima ekanini u yaxshi bilardi.
— Arre! Arre! — dedi ikki-uch ayol birdan. — Bechora bola bo‘rilar tishlagan! U chiroyli bola. Ko‘zlari qizil olovdek. Qasam ichamanki, Messua, u sening yo‘lbars olib ketgan o‘g‘lingga o‘xshaydi.
— Ko‘raylik, — dedi bilaklari va to‘pig‘ida og‘ir mis bilakuzuklar taqqan bir ayol. U qo‘lini Mauglining peshonasiga qo‘yib, ko‘zlariga qaradi. — Haqiqatan ham, o‘xshaydi. Ozroq ozg‘inroq, lekin o‘g‘limning yuzi xuddi shunday edi.
Ruhoniy aqlli odam edi va Messua qishloqdagi eng boy dehqonning xotini ekanini bilardi. U osmonga qarab, tantanali dedi:
— O‘rmon olgan narsani o‘rmon qaytardi. Bolani uyingga olib ket, opa, va ruhoniyni hurmat qilishni unutma.
— Bu narsa xuddi Kengashdagidek! — dedi Maugli o‘ziga. — Agar men odam bo‘lsam, odam bo‘lishim kerak.
Messua uni kulbasiga olib kirdi. Kulbada qizil lakli to‘shak, katta sopol don idishi, mis qozonlar, hind xudosining tasviri va devorda haqiqiy oyna bor edi.
U unga bir piyola sut va non berdi, keyin qo‘lini uning boshiga qo‘yib, ko‘zlariga qaradi. U o‘z o‘g‘li o‘rmondan qaytib keldimi, deb o‘ylardi.
— Nathu, ey Nathu! — dedi u.
Maugli bu ismni bilmasdi.
— Yo‘lbars seni olib ketgan kunni eslaysanmi? — So‘rab, u uning oyoqlariga tegdi. Ular shox kabi qattiq edi. — Yo‘q, — dedi u qayg‘u bilan, — bu oyoqlar hech qachon poyabzal kiymagan. Lekin sen o‘g‘limga juda o‘xshaysan, sen mening o‘g‘lim bo‘lasan.
Maugli o‘zini noqulay his qildi: u hech qachon tom ostida bo‘lmagan edi. Lekin u tomni ko‘rib, xohlasa uni yorib chiqib keta olishini tushundi.
— Odamlarning tilini bilmasam, odam bo‘lishdan nima foyda? — dedi u o‘ziga. — Hozir men xuddi odamlar orasidagi bo‘ridek tentak va soqovman. Men ularning tilini o‘rganishim kerak.
U o‘rmonda bug‘ularning chaqirig‘ini va yovvoyi cho‘chqaning xirillashini taqlid qilishni o‘rgangan edi. Shuning uchun Messua so‘z aytishi bilan, Maugli uni deyarli to‘g‘ri takrorlardi. Kechga qadar u kulbadagi ko‘p narsalarning nomini o‘rgandi.
Kechasi qiyinchilik paydo bo‘ldi: Maugli kulbada uxlamadi. U panteralar qafasiga o‘xshash narsada uxlashni istamadi. Eshik yopilganida, u derazadan chiqib ketdi.
— Uni qo‘yib yuboring, — dedi Messuaning eri. — Esingda bo‘lsin, u hech qachon to‘shakda uxlamagan. Agar u haqiqatan ham o‘g‘limiz o‘rnida yuborilgan bo‘lsa, qochib ketmaydi.
Maugli dalaning chetidagi uzun, toza o‘tlar ustiga yotdi. Lekin ko‘zlarini yumishga ulgurmasdan, yumshoq kulrang tumshuq iyagiga tegdi.
— Uf! — dedi Kulrang birodar. U Ona Bo‘rining bolalarining eng kattasi edi. — Yigirma mil yo‘l bosganingga bu yaxshi mukofot emas. Sen o‘tin tutuni va mol hidiga botib ketibsan — xuddi odamdek. Uyg‘on, kichkina birodar, men xabar olib keldim.
— O‘rmonda hamma sog‘mi? — so‘radi Maugli uni quchoqlab.
— Hamma, faqat Qizil gulda kuygan bo‘rilardan tashqari. Endi eshit. Sherxon uzoqqa, ov qilish uchun ketdi, terisi o‘sguncha. U qattiq kuydi. U qaytib kelganda, sening suyaklaringni Vaynganga daryosiga tashlashga qasam ichdi.
— Mening ham bir-ikki gapim bor. Lekin yangiliklarni eshitganim yaxshi. Bugun men juda charchadim — yangi narsalardan charchadim, Kulrang birodar. Lekin har doim menga xabar olib kelib tur.
— Sen bo‘ri ekanligingni unutmaysanmi? Odamlar seni unuttirmaydimi? — dedi Kulrang birodar xavotir bilan.
— Hech qachon. Men doim sening g‘oringda seni va onamni sevishimni eslayman. Lekin To‘dadan haydalganimni ham unutmayman.
— Sen boshqa joydan ham haydalishing mumkin. Odamlar — faqat odamlar, kichkina birodar, va ularning gaplari hovuzdagi qurbaqalarning gapiga o‘xshaydi. Men bu yerga yana kelganimda, seni yaylov chetidagi bambuklar orasida kutaman.
Uch oy davomida Maugli qishloqdan deyarli chiqmadi. U odamlarning odatlarini o‘rganish bilan band edi. Avval belbog‘ bog‘lashni o‘rgandi — bu unga juda yoqmadi. Keyin pul nimaligini o‘rgandi — buni hech tushunmadi. Keyin yer haydashni o‘rgandi — buning foydasini ko‘rmadi. Qishloq bolalari uni jahlini chiqarishardi. Baxtiga, O‘rmon Qonuni unga jahlni tiyishni o‘rgatgan edi: o‘rmonda hayot va ovqat shunga bog‘liq. Lekin ular uni o‘yin o‘ynamagani yoki varrak uchirmagani yoki biror so‘zni noto‘g‘ri aytgani uchun masxara qilganda, faqat yalang‘och bolalarni ushlab, ikkiga bo‘lib tashlash odob emasligini bilgani uni to‘xtatib turardi.
U o‘z kuchini bilmasdi. O‘rmonda u hayvonlarga nisbatan o‘zini zaif deb bilardi, qishloqda esa uni buqadek kuchli deyishardi.
Kechqurunlari qishloq ahli katta anjir daraxti ostidagi tosh supada yig‘ilishardi. Qishloq oqsoqoli, qorovul, sartarosh va qishloqning ovchisi Buldeo — eski miltiq egasi — u yerda o‘tirib, chilim chekishardi. Maymunlar yuqoridagi shoxlarda o‘tirib gaplashishardi, supa ostidagi teshikda esa kobra yashardi va unga har kecha bir piyola sut qo‘yib qo‘yishardi, chunki u muqaddas edi. Qariyalar daraxt atrofida o‘tirib, xudolar, odamlar va arvohlar haqida hikoyalar aytishardi. Buldeo esa o‘rmondagi hayvonlar haqida yanada qiziqroq hikoyalar so‘zlardi. Bolalarning ko‘zlari kattalashib ketardi.
Maugli esa ularni tinglab, kulgisini zo‘rg‘a to‘xtatardi. Buldeo yo‘lbars haqida gapirarkan, Messuaning o‘g‘lini olib ketgan yo‘lbars arvoh ekanini aytdi: unga yillar oldin vafot etgan qari, ayyor sudxo‘rning ruhi kirgan.
— Va men buni aniq bilaman, — dedi u, — chunki Purun Dass doim oqsoqlanardi, bir mushtlashuvda tizzasi sinib qolgan edi. Yo‘lbars ham oqsoqlanadi: uning izlari teng emas.
— To‘g‘ri, to‘g‘ri, bu haqiqat bo‘lishi kerak, — deyishdi qariyalar bosh irg‘ab.
— Bu gaplarning hammasi o‘rgimchak to‘ri va oy nuri emasmi? — dedi Maugli. — Bu yo‘lbars oqsoqlanadi, chunki u tug‘ilganidan oqsoq. Buni hamma biladi. Unga sudxo‘rning ruhi kirgan, degan gap — bolalarning gapi. Bu hayvon shoqoldan ham qo‘rqoq.
Buldeo bir lahza hayratdan gapirolmay qoldi. Oqsoqol esa Mauglining yuziga tikilib qaradi.
— Ana xolos! Bu o‘rmon bolasi! — dedi Buldeo. — Agar sen shunchalik aqlli bo‘lsang, yo‘lbarsning terisini Xanvalaga olib borsang yaxshi bo‘lardi, chunki hukumat uning boshiga yuz rupiya mukofot tayinlagan. Kattalar gapirganda jim tur.
Maugli o‘rnidan turib ketdi.
— Men kechqurun bu yerda yotib, Buldeoning gaplarini tingladim, — dedi u. — Lekin u yo‘lbars haqida aytgan bir-ikki to‘g‘ri gapdan boshqa hamma gapi yolg‘on. Uning o‘z eshigi oldida yotgan narsalar haqida ham hech narsa bilmasligi aniq. Qanday qilib men uning arvohlar, xudolar va jinlar haqidagi gaplariga ishonay?
— Bu bolani podachilikka yuborish vaqti keldi, — dedi oqsoqol. Buldeo esa Mauglining odobsizligidan g‘azablanib, chilimini puflardi.
Hindiston qishloqlarida odatda bolalar ertalab mollarni yaylovga haydaydi va kechqurun qaytaradi. O‘sha mollar oq odamni o‘ldirib qo‘yishi mumkin, lekin o‘z burnigacha yetmaydigan bolalarga bo‘ysunadi. Bolalar podalar bilan qolsa, xavfsiz bo‘ladi, chunki hatto yo‘lbars ham buqalar podasiga hujum qilishga botinmaydi.
Ertasi kuni Maugli qishloq ko‘chasi bo‘ylab, katta buqa Rama ustida o‘tirib o‘tdi. Moviy rangli, shoxlari orqaga qayrilgan bu buqalar yovvoyi ko‘rinishi bilan Mauglini tanigandek, unga bo‘ysunishardi. Maugli bolalarga aniq ko‘rsatdi: u — xo‘jayin. U bolalarga sigirlarni boqishni buyurdi, o‘zi esa buqalarni daryo bo‘yidagi botqoqqa, Vaynganga daryosi oqib chiqadigan joyga olib bordi. U yerda Kulrang birodar kutib turardi.
— Ah, — dedi Kulrang birodar, — men bu yerda ko‘p kunlardan beri seni kutyapman. Bu podachilik nima?
— Bu buyruq, — dedi Maugli. — Men bir muddat qishloq podachisiman. Sherxon haqida qanday xabar bor?
— U qaytib keldi va bu yerda seni uzoq kutdi. Endi yana ketdi, chunki o‘yin kam. Lekin u seni o‘ldirishni istaydi.
— Juda yaxshi, — dedi Maugli. — U qaytib kelguncha, sen yoki to‘rtta birodarimdan biri har kuni anavi tepalikda o‘tirib tursin, men sizlarni qishloqdan chiqqanimda ko‘ra olayin. U qaytib kelganida, meni daradagi dhak daraxti yonida kuting. Biz Sherxonning og‘ziga to‘g‘ridan-to‘g‘ri kirib ketishimiz shart emas.
Bir necha kun o‘tdi. Maugli har kuni podani yaylovga olib chiqib, Kulrang birodar tepalikda bormi, yo‘qmi, tekshirardi. Bir kuni u tepalikda hech kimni ko‘rmadi. U kulib, podani dhak daraxti tomonga burdi. U yerda Kulrang birodar o‘tirardi, yolining har bir tuki tikka turardi.
— U bir oy yashirindi, seni ehtiyotsiz qilish uchun, — dedi u hansirab. — Kecha tunda Tabaqi bilan birga tepaliklardan oshib keldi. U seni izlayapti.
Maugli qovog‘ini solib so‘radi:
— Men Sherxondan qo‘rqmayman, lekin Tabaqi juda ayyor.
— Qo‘rqma, — dedi Kulrang birodar lablarini yalab. — Tabaqini bugun tongda uchratdim. U endi o‘z donoligini kalxatlarga aytib beryapti. Lekin u menga hamma narsani aytib berdi, men uning belini sindirishdan oldin. Sherxonning rejasi — kechqurun seni qishloq darvozasi oldida kutish. Seni va boshqa hech kimni. U hozir Vaynganganing katta quruq jarida yotibdi.
— U bugun ovqatlandimi, yoki och ov qilyaptimi? — so‘radi Maugli, chunki javob u uchun hayot va o‘lim masalasi edi.
— U tongda bir yovvoyi cho‘chqani o‘ldirdi va suv ham ichdi. Esingda tut, Sherxon hech qachon ro‘za tutolmaydi, hatto qasos uchun ham.
— Oh! Tentak, tentak! Qanday bola-chaqadek tentak! Yegan, ichgan va meni uxlagandan keyin kutadi deb o‘ylaydi! Endi, u qayerda yotibdi? Agar bizdan o‘nta bo‘lganida, biz uni bu yerda yotgan joyida ushlardik. Bu buqalar uni hidlamaguncha hujum qilmaydi, men esa ularning tilini bilmayman. Biz uning izi orqasidan aylanib o‘ta olamizmi?
— U Vaynganga bo‘ylab uzoq suzib keldi, izini yo‘qotish uchun, — dedi Kulrang birodar.
— Bu Tabaqining maslahati, bilaman. Uning o‘zi buni hech qachon o‘ylab topmagan bo‘lardi. — Maugli barmog‘ini og‘ziga qo‘yib o‘yga cho‘mdi. — Vaynganganing katta jari bu yerdan yarim mil narida tekislikka ochiladi. Men podani o‘rmon orqali jarning yuqori uchiga olib borishim va keyin pastga haydashim mumkin. Lekin u pastki uchidan qochib ketadi. Biz pastki uchini to‘sishimiz kerak. Kulrang birodar, podani ikkiga bo‘la olasanmi?
— Men emas, balki — men yordamchi olib keldim, — dedi Kulrang birodar va bir chuqurga sakrab tushdi. U yerdan katta kulrang bosh chiqdi va Maugli bu tanish boshni ko‘rib, xursand bo‘ldi. Bu Akela, Yolg‘iz Bo‘ri edi.
— Akela! Akela! — dedi Maugli qarsak chalib. — Sen meni unutmasligingni bilardim! Bizda katta ish bor. Podani ikkiga bo‘l, Akela. Sigirlar va buzoqlarni bir tomonga, buqalar va ho‘kizlarni boshqa tomonga.
Ikki bo‘ri podaning ichiga yugurib kirib, uni ikkiga ajratishdi. Bir tomonda sigirlar o‘z buzoqlarini himoya qilib, ko‘zlari yonib turardi. Boshqa tomonda esa buqalar va yosh ho‘kizlar qorinlarini to‘ldirib, xirillab turishardi.
— Endi, Akela, buqalarni chapga hayda, — dedi Maugli. — Kulrang birodar, biz ketganimizdan keyin sigirlarni to‘p qilib, jarning pastki uchiga olib kel.
— Qancha uzoqqa? — so‘radi Kulrang birodar.
— Jarning devorlari Sherxon sakrab chiqa olmaydigan darajada baland bo‘lgan joyga, — dedi Maugli. — U yerda bizni kuting.
Maugli buqalar podasini Akela bilan birga katta aylanma yo‘l orqali jarning yuqori uchiga olib bordi. Bu juda uzoq yo‘l edi. Lekin Maugli Sherxonning qochib ketmasligini istardi.
Nihoyat ular jar ustiga yetib kelishdi. Pastda jar tik devorlar bilan o‘ralgan edi: ular uzum novdalari va butalar bilan qoplangan, yo‘lbars qochish uchun hech qanday joy yo‘q edi.
— Ularga nafas olishga ruxsat ber, Akela, — dedi Maugli. — Ular hali uni hidlamagan. Men Sherxonga kim kelayotganini aytaman. Biz uni tuzoqqa tushirdik.
U qo‘llarini og‘ziga qo‘yib, jarga qichqirdi. Ovoz qoyalardan qoyalarga aks-sado berdi. Ancha vaqtdan keyin to‘yingan, endigina uyg‘ongan yo‘lbarsning uyqusirab cho‘zilgan ovozi eshitildi.
— Kim chaqiryapti? — dedi Sherxon. Jardan katta tovus qo‘rqib, chinqirib uchib chiqdi.
— Men, Maugli! Mol o‘g‘risi, Kengash Qoyasiga borish vaqti keldi! Pastga — tezroq hayda ularni, Akela! Pastga, Rama, pastga!
Poda bir zum jar chetida turib qoldi. Keyin Akela to‘liq ov chaqirig‘ini chiqardi va buqalar xuddi daryo shalolasidek jarga otilishdi. Ular yo‘lbarsni hidlab, bo‘kirib yuborishdi.
— Ha! Ha! — dedi Maugli Ramaning orqasida. — Endi bilasan!
Shoxlar, ko‘pirgan og‘izlar, yaltiragan ko‘zlar oqimi tosh va qum ichida jar bo‘ylab pastga quyildi. Kuchsizroq buqalar chetga surilib, butalarni yirtib tashlashdi. Ular hammasi bir maqsadda edi.
Sherxon tuyoqlarning dupurini eshitib, o‘rnidan turdi va qochish uchun jarning pastki uchiga qarab yugurdi. U jarning devorlariga qaradi, lekin ular juda tik edi. To‘yingan va suv ichgan holda u jang qilishni istamasdi. Jarning pastki uchida esa sigirlar podasi va Kulrang birodar uning yo‘lini to‘sib turardi.
Poda Sherxonning ustidan o‘tib ketdi. Maugli vaqtida Ramaning orqasidan sakrab tushdi va tayog‘i bilan o‘ngga-chapga urib, buqalarni to‘xtatdi.
— Tez, Akela! Ularni tarqat! Aks holda ular bir-biri bilan urishib ketadi. Ehtiyot bo‘l, Rama! Hai! Hai! Hai, bolalarim! Endi yumshoq, yumshoq! Hammasi tugadi.
Akela va Kulrang birodar u yoqdan bu yoqqa yugurib, buqalarning oyoqlarini tishlashdi. Poda yana burilib, botqoqlar tomonga ketdi.
Sherxonga boshqa oyoq bosish kerak emas edi. U o‘lgan edi va kalxatlar allaqachon unga qarab kelishardi.
— Birodarlar, bu itning o‘limi edi, — dedi Maugli, odamlar bilan yashaganidan beri doim yonida olib yuradigan pichog‘ini qidirib. — Lekin u jang qilishni hech qachon istamagan edi. Uning terisi Kengash Qoyasida chiroyli ko‘rinadi. Tezroq ishga kirishishimiz kerak.
Odamlar orasida o‘sgan bola o‘n fut uzunlikdagi yo‘lbarsni yolg‘iz shilishni orzu ham qilmasdi. Lekin Maugli hayvonning terisi qanday tortilishini, qanday ajratilishini hammadan yaxshi bilardi. Shunga qaramay, bu juda og‘ir ish edi va Maugli bir soat davomida pichoq bilan ishladi. Bo‘rilar esa tillarini chiqarib yotishardi va u buyurganda yordam berishardi.
Birdan yelkasiga bir qo‘l tushdi. U boshini ko‘tarib, Buldeoni ko‘rdi. Buldeo qo‘lida eski miltiq bilan turardi. Bolalar qishloqqa podaning qochib ketgani haqida xabar berishgan va Buldeo Mauglini podani yaxshi boqmagani uchun jazolash maqsadida g‘azab bilan kelgan edi. Bo‘rilar odamni ko‘rishlari bilan yashirinishdi.
— Bu nima tentaklik? — dedi Buldeo g‘azab bilan. — Sen yo‘lbarsni shilishing mumkin deb o‘ylaysanmi? Buqalar uni qayerda o‘ldirdi? Bu Oqsoq yo‘lbars-ku, uning boshi uchun yuz rupiya mukofot bor! Mayli, biz podani qochirib yuborganingni kechiramiz, balki mukofotdan bir rupiya senga ham beraman, terini o‘zim Xanvalaga olib borganimdan keyin.
U yo‘lbarsning mo‘ylovini kuydirish uchun belbog‘idan chaqmoqtosh chiqardi. Ko‘p hind ovchilari yo‘lbarsning ruhi ularni ta’qib qilmasligi uchun mo‘ylovlarini kuydirishadi.
— Hm! — dedi Maugli o‘ziga, yo‘lbars panjasini yalang‘ochlab. — Demak, sen terini mukofot uchun Xanvalaga olib borasan va menga bir rupiya berasanmi? Mening fikrimcha, bu teri menga kerak. Hoy, chol, olovingni olib ket!
— Qishloqning bosh ovchisiga shunday gapirasanmi? Sening omadingdan buqalar uni o‘ldirdi, sening ahmoqligingdan esa ish shu holga keldi. Yo‘lbars hozirgina ovqatlangan, aks holda u yigirma mil uzoqlikda bo‘lardi. Sen hatto uni shila olmaysan, kichkina gado bola. Mana, men senga bir rupiya ham bermayman, balki yaxshilab kaltaklayman. Murdani tashla!
— Meni sotib olgan Buqa haqqi, — dedi Maugli, u yo‘lbarsning yelkasiga yetib kelgan edi, — men bu yerda butun tushdan keyin keksa maymun bilan suhbatlashishim kerakmi? Bu yerga, Akela, bu odam meni bezovta qilyapti.
Buldeo hali ham Sherxonning boshi ustida egilib turgan edi. Birdan u o‘tlar ustida chalqancha yotib qoldi, ustida esa katta kulrang bo‘ri turardi. Maugli esa xuddi butun Hindistonda yolg‘iz o‘zidek, terini shilishda davom etdi.
— Ha-a, — dedi u tishlari orasidan. — Sen haqsan, Buldeo. Sen menga hech qachon bir rupiya bermaysan. Bu oqsoq yo‘lbars bilan mening o‘rtamda eski urush bor edi — juda eski urush, va men g‘olib bo‘ldim.
Buldeo, agar o‘n yosh kichik bo‘lganida, Akela bilan o‘rmonda uchrashganida jang qilgan bo‘lardi. Lekin yo‘lbarslar bilan shaxsiy urushi bor, bo‘rilarga buyruq beradigan bola oddiy hayvon emas edi. Bu sehr edi, eng yomon turdagi sehr. Buldeo bo‘yniga taqqan tumor uni himoya qila oladimi, deb o‘yladi. U qimirlamay yotib, har daqiqa Maugli ham yo‘lbarsga aylanib qolishini kutardi.
— Maharaj! Buyuk shoh! — dedi u nihoyat qaltiroq shivir bilan.
— Ha, — dedi Maugli boshini burmay, kulib.
— Men keksa odamman. Men seni oddiy podachi bola deb o‘yladim. Turishimga va ketishimga ruxsat berasanmi, yoki sening xizmatkoring meni yirtib tashlaydimi?
— Bor, tinchlik bilan bor. Faqat boshqa safar mening o‘ljamga aralashma. Qo‘yib yubor uni, Akela.
Buldeo qishloqqa iloji boricha tez oqsoqlanib ketdi, Maugli dahshatli narsaga aylanib qoladimi, deb orqasiga qarab-qarab. Qishloqqa yetib kelib, u sehr, afsun va jodugarlik haqida shunday hikoya aytdiki, ruhoniy juda jiddiy ko‘rinib qoldi.
Maugli ishni davom ettirdi, lekin u terini shilib bo‘lganida, qorong‘i tushib qolgan edi.
— Endi buni yashirishimiz va podani uyga olib borishimiz kerak! Yordam ber, Akela.
Poda tumanli qorong‘ilikda yig‘ildi. Ular qishloqqa yaqinlashganda, Maugli chiroqlarni ko‘rdi va ma’bad qo‘ng‘iroqlarining jarangini, chig‘anoqlarning chalinishini eshitdi. Qishloqning yarmi darvoza oldida kutib turardi.
— Bu Sherxonni o‘ldirganim uchun, — dedi Maugli o‘ziga. Lekin shu payt tosh yomg‘iri qulog‘i yonidan vizillab o‘tdi va qishloqdagilar qichqirishdi:
— Jodugar! Bo‘ri bolasi! O‘rmon iblisi! Yo‘qol! Tezroq yo‘qol, bo‘lmasa ruhoniy seni yana bo‘riga aylantiradi! Ot, Buldeo, ot!
Eski miltiq gumburladi va yosh buqa og‘riqdan bo‘kirdi.
— Yana jodu! — qichqirishdi qishloqdagilar. — U o‘qlarni burib yuborishi mumkin. Buldeo, bu sening buqang edi.
— Bu nima? — dedi Maugli hayron bo‘lib, toshlar qalinroq yog‘ila boshlaganda.
— Ular sening To‘dangga o‘xshamaydi, bu birodarlaring, — dedi Akela xotirjam o‘tirib. — Menimcha, agar o‘qlar biror narsani anglatsa, ular seni haydamoqchi.
— Bo‘ri! Bo‘ri bolasi! Yo‘qol! — qichqirdi ruhoniy muqaddas o‘simlik novdasini silkitib.
— Yana? Oxirgi safar men odam bo‘lganim uchun haydalgan edim. Bu safar esa bo‘ri bo‘lganim uchun. Ketaylik, Akela.
Bir ayol — bu Messua edi — podaga qarab yugurib keldi va qichqirdi:
— Oh, o‘g‘lim, o‘g‘lim! Ular sen jodugarsan, o‘zingni hayvonga aylantira olasan, deyishyapti. Men bunga ishonmayman, lekin ket, aks holda ular seni o‘ldirishadi. Buldeo seni jodugar deydi, lekin men bilaman, sen Nathuning o‘limi uchun qasos olding.
— Qayt, Messua! — qichqirdi olomon. — Qayt, bo‘lmasa seni ham toshbo‘ron qilamiz!
Maugli kuldi, qisqa, xunuk kulgi bilan, chunki bir tosh og‘ziga tekkan edi.
— Qayt, Messua. Bu ular kechqurunlari katta daraxt ostida aytadigan ahmoqona hikoyalardan biri. Men hech bo‘lmaganda o‘g‘lingning hayoti uchun to‘ladim. Xayr! Va tezroq yugur, chunki men podani ulardan ham tezroq yuboraman. Men jodugar emasman, Messua. Xayr!
— Endi, yana bir marta, Akela, — qichqirdi u. — Podani ichkariga kirgiz!
Buqalar qishloqqa kirishga juda shoshilishardi. Ular bo‘ronning shamolidek darvozadan otilib kirib, olomonni har tomonga tarqatib yuborishdi.
— Hisobni tekshiringlar! — qichqirdi Maugli nafrat bilan. — Balki men bittasini o‘g‘irlagandirman. Hisobni tekshiring, chunki men endi siz uchun poda boqmayman. Xayr, odamlar bolalari, va Messuaga minnatdor bo‘linglar, aks holda men bo‘rilarim bilan kelib, ko‘changiz bo‘ylab sizni ovlagan bo‘lardim.
U orqasiga o‘girilib, Yolg‘iz Bo‘ri bilan birga ketdi. Osmonga qarab, u o‘zini baxtli his qildi.
— Endi men tuzoqlarda uxlamayman, Akela. Sherxonning terisini olib ketaylik. Yo‘q, biz qishloqqa hech qanday zarar qilmaymiz, chunki Messua menga mehribon edi.
Oy chiqqanida, qishloqdagilar Mauglini ikki bo‘ri bilan, boshida tugun bilan o‘rmon tomonga yugurayotganini ko‘rishdi.
Kengash Qoyasida, Ona Bo‘ri g‘oridan chiqqanida, oy botayotgan edi.
— Ular meni Odamlar To‘dasidan haydashdi, ona, — qichqirdi Maugli, — lekin men so‘zimning ustidan chiqib, Sherxonning terisini olib keldim.
Ona Bo‘ri bolalari bilan g‘ordan chiqdi va terini ko‘rib, ko‘zlari yondi.
— Men unga aytgan edim, o‘sha kuni, u boshini va yelkalarini bu g‘orga tiqqanida, seni ovlaganida, qurbaqacham, — oxir-oqibat ovchi ovlanadi. Yaxshi qilding.
— Kichkina birodar, yaxshi qilding, — dedi chuqur ovoz butalar orasidan. — Biz o‘rmonda sensiz yolg‘iz edik. — Va Bagira Mauglining yalang‘och oyoqlariga yugurib keldi.
Ular birga Kengash Qoyasiga chiqishdi. Maugli terini Akela o‘tiradigan yassi toshga yoyib, uni to‘rtta bambuk qoziq bilan mahkamladi. Akela uning ustiga yotib, eski Kengash chaqirig‘ini chiqardi:
— Yaxshilab qarang, yaxshilab qarang, bo‘rilar!
Akela haydalganidan beri To‘daning sardori yo‘q edi: ular o‘z xohishiga ko‘ra ov qilishar va janjallashishardi. Lekin ular odat bo‘yicha chaqiriqqa javob berishdi. Ba’zilari tuzoqqa tushib oqsoqlanardi, ba’zilari o‘q yeyishdan cho‘loq edi, ba’zilari esa yomon ovqatdan qo‘tir bo‘lib qolgan edi. Ko‘plari esa yo‘q edi. Lekin qolganlari kelishdi va Kengash Qoyasida yotgan Sherxonning chiziqli terisini, uning bo‘sh oyoqlaridan osilib turgan uzun tirnoqlarini ko‘rishdi.
— Yaxshilab qarang, ey bo‘rilar! Men so‘zimni bajardimmi? — dedi Maugli.
Bo‘rilar «Ha» deb uvillashdi va bir qo‘tir bo‘ri qichqirdi:
— Bizni yana boshqar, ey Akela. Bizni yana boshqar, ey odam bolasi, chunki biz Qonunsizlikdan charchadik. Biz yana Ozod xalq bo‘lishni istaymiz.
— Yo‘q, — dedi Bagira. — Bu bo‘lmaydi. Siz to‘yib ovqatlanganingizda, telbalik yana qaytishi mumkin. Sizni bejiz Ozod xalq deb atashmagan. Siz ozodlik uchun kurashdingiz va endi u sizniki. Uni yeng, ey bo‘rilar.
— Odamlar To‘dasi ham, Bo‘rilar To‘dasi ham meni haydashdi, — dedi Maugli. — Endi men o‘rmonda yolg‘iz ov qilaman.
— Va biz sen bilan ov qilamiz, — dedi to‘rtta bo‘ri bola.
Shunday qilib, Maugli o‘sha kundan boshlab o‘rmonda to‘rtta bolasi bilan ov qila boshladi. Lekin u har doim ham yolg‘iz bo‘lmadi, chunki yillar o‘tib, u katta bo‘lib, uylandi. Lekin bu kattalar uchun hikoya.