Kapitan bayroqni o‘rnatgach, qo‘rg‘onga kirib, zaxiralarni sanab chiqdi. U har bir narsani shunday sinchkovlik bilan hisoblardiki, go‘yo hech narsa bo‘lmagandek edi. Lekin men uning ko‘zlarida Tom uchun qayg‘u borligini ko‘rdim.

— Doktor, — dedi u menga, — siz va men qancha vaqt chidashimiz mumkin, deb o‘ylaysiz? Agar biz o‘n kun yashasak, Blendli bizni izlab kema yuboradi. Skvayr unga, agar avgust oxirigacha qaytmasak, orqamizdan kema yuborishni tayinlagan.

— Ovqat yetarli emas, kapitan, — dedim men. — Qayiq bilan yarmi cho‘kib ketdi.

— Ha, — dedi u, — bu suv bizning birinchi dushmanimiz bo‘ldi. Ammo porox va o‘q yetarli. Yana bir narsa: o‘sha to‘p o‘qi qayiqni cho‘ktirmaganida, bechora Tom hozir tirik bo‘lardi.

Shu payt to‘p yana gumburladi. O‘q qo‘rg‘on tomi ustidan uchib o‘tib, orqadagi o‘rmonga tushdi.

— Ho-ho! — dedi kapitan. — Otaveringlar! Porox sizlarniki emas, bizniki edi.

Ikkinchi o‘q yaqinroq tushib, qo‘rg‘on ichiga qum sochdi. Uchinchisi devor yonida yerni o‘ydi.

— Kapitan, — dedi skvayr, — qo‘rg‘onni kemadan ko‘rish mumkin emas. Ular bayroqni nishonga olishyapti. Uni tushirgan ma’qul emasmi?

— Bayroqni tushirish?! — dedi kapitan. — Yo‘q, ser, men tushirmayman.

Men ham u bilan rozi edim. Bu nafaqat mardlik, balki aqlli siyosat ham edi: dushmanga biz ularning to‘pidan qo‘rqmasligimizni ko‘rsatish kerak edi.

Kun bo‘yi to‘p otildi. O‘qlar yo qo‘rg‘ondan oshib o‘tar, yo qumga ko‘milardi. Biz tez orada bunga ko‘nikdik va unga e’tibor bermay qo‘ydik.

— Bu bilan bir yaxshi tomoni bor, — dedi kapitan. — Oldimizdagi o‘rmon bo‘sh bo‘lsa kerak. Suv qaytdi, yuklarimiz quruqqa chiqib qolgan bo‘lishi mumkin. Kim boradi?

Grey va Xanter birinchi bo‘lib ko‘ngilli bo‘lishdi. Ular qurollanib, qo‘rg‘ondan chiqishdi. Lekin ular kechikkan edi: qaroqchilar ulardan oldin yetib kelib, yuklarimizni o‘z qayiqlariga olib ketishayotgan edi. Ularning biri qirg‘oqda turib, hushtak bilan qo‘shiq chalardi.

Kapitan jurnalga yozdi: «Aleksandr Smollet, kapitan; Devid Livsi, kema doktori; Abraham Grey, duradgor yordamchisi; Jon Trelouni, kema egasi; Jon Xanter va Richard Joys, xizmatkorlar — kemadagi halol odamlar. Bugun qirg‘oqqa chiqdik, britan bayrog‘ini ko‘tardik. Tomas Redrut, xizmatkor, qaroqchilar tomonidan otib o‘ldirildi. Jim Xokins, kema bolasi...»

Shu yerga kelganda u to‘xtadi. Men ham bechora Jimning taqdiri haqida o‘ylardim.

Shu payt kimdir chaqirdi:

— Doktor! Skvayr! Kapitan! Xanter, sizmisiz?

Men eshikka yugurdim va qo‘rg‘on devoridan oshib o‘tayotgan Jim Xokinsni ko‘rdim. U sog‘-salomat edi!