Tushlikdan keyin butun to‘da toshbaqa tuxumlarini qidirib sayozlikka chiqdi. Ular qumga tayoq suqib, yumshoq joy topishsa, tiz cho‘kib, qo‘llari bilan qazishardi. Ba’zan bitta chuqurdan ellik-oltmishta tuxum chiqardi. Ular yumaloq, oq, yong‘oqdan sal kichikroq edi. O‘sha kechasi ular ajoyib qovurilgan tuxum ziyofati qilishdi, juma kuni ertalab ham.

Nonushtadan keyin ular sayozlikda qiyqirib, aylanib yugurishdi, kiyimlarini yechib tashlab, suvda o‘ynashdi. Keyin qumda sirk o‘ynashdi — uchta masxaraboz bilan, chunki hech kim bu eng sharafli rolni boshqasiga bermasdi. So‘ng sopol sharlar bilan o‘ynashdi, toki bu o‘yin ham zeriktirmaguncha.

Asta-sekin ularning kayfiyati tushib ketdi. Tom qumga barmog‘i bilan «BEKKI» deb yozib qo‘ydi, keyin uni o‘chirdi va o‘z zaifligidan jahli chiqdi. Shunga qaramay, yana yozdi. U o‘zini tutolmasdi. Jo esa shunchalik g‘amgin ediki, deyarli yig‘lab yuborardi.

— Bolalar, men bundan voz kechaman, — dedi u nihoyat. — Uyga ketmoqchiman. Bu yer juda yolg‘iz.

— Yo‘q, Jo, ko‘nikib ketasan, — dedi Tom. — Baliq tutishni o‘ylab ko‘r.

— Baliq tutishga qiziqmayman. Uyga ketmoqchiman.

— Voy, onang oldiga ketmoqchimisan? Chaqaloq! Sen onang oldiga borishni xohlaysan, xolos. Mayli, bor. Biz, Gek, qolamiz, to‘g‘rimi?

Gek beixtiyor «ha» dedi.

Jo kiyinishni boshladi va jimgina suvga tushdi. Tomning yuragi siqildi. U Gekka qaradi. Gek ko‘zlarini qochirdi:

— Men ham ketmoqchiman, Tom. Bu yer juda yolg‘iz bo‘lib qoldi.

Ikki bola sayozlik bo‘ylab sekin yura boshladi. Tom tanho qoldi. U g‘ururini yengishga harakat qildi, keyin to‘satdan ular ortidan yugurib, qichqirdi:

— Kutinglar! Sizlarga bir narsa aytmoqchiman!

U o‘zining sirini ochdi. Ular avval ma’yus tinglashdi, keyin uning maqsadini anglagach, olqish bilan qichqirib, uni «ajoyib» deb atashdi. Agar bu sirni boshida aytganida, ular ketmasliklarini aytishdi. Tom esa, bu siri ham ularni uzoq vaqt ushlab turmasligidan qo‘rqqani uchun, eng oxirgi qurol sifatida saqlaganini tushuntirdi.

Bolalar quvnoq qaytishdi va endi o‘yinlarga butun qalblari bilan kirishishdi. Ular Tomning ajoyib rejasi haqida gapirishar, uni olqishlashardi. Tushlikdan keyin Gek trubka chekishni o‘rganmoqchi bo‘ldi. Tom va Jo ham sinab ko‘rishni xohlashdi. Gek ikkita trubka yasab, tamaki bilan to‘ldirdi. Yangi kelganlar hech qachon trubka chekmagan, faqat uzumzor barglaridan yasalgan sigaretlarni, ular ham tilni achitardi.

Ular tirsaklariga tayanib cho‘zilib, ehtiyotkorlik bilan, ishonchsiz chekishni boshlashdi. Tutun yoqimsiz ta’mga ega edi, tomoqni qirardi, ammo Tom:

— Bu juda oson-ku! Bilganimda, ancha oldin o‘rganardim, — dedi.

— Men ham, — dedi Jo. — Hech narsa emas ekan.

Ular shunday deb maqtanishda davom etdilar. Lekin asta-sekin suhbat sustlashdi. Ikkalasi ham rangi o‘chib, tez-tez tupura boshladi. Og‘izlari favvoraga aylandi. Nihoyat Jo trubkasini qo‘lidan tushirib yubordi:

— Pichog‘imni yo‘qotdim. Borib izlayman.

Tom titroq lablari bilan:

— Men yordam beraman. Sen u yoqqa bor, men bu yoqqa boraman.

Gek ularni bir soat kutdi. Keyin borib izladi. Ikkalasi ham o‘rmonning turli joylarida, bir-biridan uzoqda, rangi oqarib, chuqur uyqu og‘ushida yotardi. Kechqurun ular ozgina ovqatlanishdi va Gek trubkani taklif qilganda, ikkalasi ham kechki ovqatda nimadir yomon tushganini aytib, rad etishdi.

Yarim tunda Jo uyg‘onib, boshqalarni uyg‘otdi. Havoda qandaydir og‘ir, bosuvchi kuch bor edi. Uzoqda chaqmoq chaqnadi. Keyin yana. So‘ng past momaqaldiroq gumburladi. Bolalar gulxan atrofiga qisildi. Shamol daraxtlarni silkitdi, yirik yomg‘ir tomchilari barglarga tushdi.

— Tez, bolalar! Chodirga! — qichqirdi Tom.

Ular qorong‘ilikda, ildizlarga qoqilib, chodir tomon yugurishdi. G‘azabli shamol o‘rmon bo‘ylab hushtak chalardi, yo‘lidagi hamma narsani silkitardi. Ko‘zni qamashtiruvchi chaqmoqlar birin-ketin chaqnar, momaqaldiroq quloqlarni kar qilardi. Bo‘ron yomg‘ir sellarini olib keldi. Chodirning bog‘ichlari uzilib, yelkan shamolda uchib ketdi.

Bolalar bir-birlarining qo‘llaridan ushlab, ko‘p yiqilib-surilib, qirg‘oqdagi katta emanning panohiga yugurdilar. Bo‘ron ayniqsa dahshatli edi: butun orol bo‘ronda yonib, yemirilib ketayotgandek, daraxtlar sinib yiqilar, daryo ko‘pirib tosh-qiyaga urilardi.

Lekin nihoyat jang tugadi. Kuchlar so‘nib, tinchlik o‘rnatildi. Bolalar lagerga qaytishdi va dahshatli manzarani ko‘rishdi: ular uxlaydigan joyning yonidagi katta chinor chaqmoqdan qulab tushgan edi. Agar ular u yerda bo‘lishganida...

Hamma narsa ho‘l edi. Ammo ular yiqilgan daraxt tagida quruq cho‘g‘ topishdi va olovni qayta yoqishdi. Qovurilgan cho‘chqa go‘shtini yeyishib, tun sarguzashtlarini tong otguncha bezab-bezab gaplashishdi.