Mukammal koshin
Ertasi kuni darsdan keyin Nilufar Registonga bordi. Maydon chetida, to‘siq ortida, robotlar olib tushgan eski koshinlar qatorasiga terib qo‘yilgan edi. Ularning yonida esa printerdan endigina chiqqan yangi koshinlar yaltirab turardi.
Nilufar to‘siq yonidagi navbatchi muhandis yigitdan ruxsat so‘radi. Muhandis Temur ismli ko‘zoynakli yigit ekan, qizning qo‘lidagi eski lupani ko‘rib, qiziqib qoldi.
— Lupa? — kuldi u. — Bizda o‘n ming marta kattalashtiradigan skanerlar bor-ku.
— Buvim berdi, — dedi Nilufar va eski koshinni lupa ostiga qo‘ydi.
Avvaliga u hech narsani sezmadi. Moviy naqsh, oq chiziq, sariq yulduz. Keyin yangi koshinga qaradi. Keyin yana eskisiga. Birdan u buvisi nimani nazarda tutganini tushundi.
Eski koshinning har bir bo‘lagi bir-biridan ozgina farq qilardi. Moviy rang bir joyda to‘qroq, boshqa joyda ochroq edi. Chiziqlar ham chizg‘ichdek tekis emas, ozgina tebranib borardi.
Bir burchakda esa naqsh ataylab uzib qo‘yilgandek, kichkina bo‘sh joy bor edi. Yangi koshinda esa bularning hech biri yo‘q edi. U shunchaki tekis, sovuq va jonsiz edi.
— Temur aka, — dedi Nilufar. — Sizning skaneringiz eski koshinlarning shu farqlarini nima deb belgilaydi?
Temur planshetini ochdi va bir oz qidirdi.
— «Shikastlanish», — dedi u. — Tizim ularni vaqt o‘tishi bilan paydo bo‘lgan nuqsonlar deb hisoblaydi va yangi koshinda tuzatadi.
— Demak, siz ularni o‘chirib tashlayapsiz, — dedi Nilufar.
— Biz ularni tuzatyapmiz, — e’tiroz bildirdi Temur, lekin ovozida avvalgi ishonch qolmagandi. U yana bir bor ikki koshinga qaradi. Keyin uchinchisiga. Keyin peshtoqning yarmi allaqachon yangi koshinlar bilan qoplanganini esladi va peshonasini ishqaladi.
— Ertaga ertalab ish tugaydi, — dedi u. — Agar bu haqiqatan ham xato bo‘lsa, bizda bir kecha vaqt bor.