Kasal to‘shagida yotgan Oyto‘ldi o‘g‘li O‘gdulmishni chaqiradi va unga uzoq nasihat qiladi. Bu nasihatlar asarning eng ta’sirli joylaridan biri. Ota o‘g‘liga butun umri davomida o‘rgangan narsalarini qisqa qilib aytib berishga harakat qiladi.

U o‘g‘liga deydi: «O‘g‘lim, bu dunyo — o‘tkinchi mehmonxona. Bu yerga hamma keladi va hamma ketadi. Men ham ketyapman. Sen ham bir kun ketasan. Shuning uchun shunday yasha-ki, ortingdan yaxshi nom qolsin. Odam o‘ladi, lekin uning yaxshi so‘zi va yaxshi ishi yashab qoladi.»

So‘ng ota xizmat odobini o‘rgatadi. Hukmdorga xizmat qilsang, halol bo‘l, deydi u. Unga yolg‘on gapirma, uning ko‘nglini olish uchun haqiqatni yashirma. Xiyonat qilma, sir saqla. O‘z ishingni puxta bajar, boshqalarning ishiga burningni tiqma. Mansab olsang, kibrga berilma, chunki mansab ham omonat. Xalqqa yaxshi muomala qil, chunki seni ular orqali taniydilar.

Oyto‘ldi hukmdorga ham maktub yozadi. Bu maktubda u o‘z umrini xizmatga bag‘ishlagani, hukmdorga sadoqat bilan xizmat qilgani, endi ketayotganini aytadi va hukmdordan o‘g‘lini qo‘llab-quvvatlashni so‘raydi. Shuningdek, u hukmdorga ham nasihat qiladi: xalqqa adolatli bo‘l, yaxshi odamlarni yoningda saqla, yomonlardan uzoq tut, so‘zingga va va’dangga sodiq bo‘l. Muallif bu yerda shuni ko‘rsatadi: haqiqiy sadoqatli odam o‘lim oldida ham faqat o‘zini emas, ishini va jamiyatni o‘ylaydi.

Oyto‘ldi vafot etadi. Kuntug‘di uning o‘limidan qattiq qayg‘uradi va vasiyatiga amal qilib, O‘gdulmishni o‘z qanoti ostiga oladi. O‘gdulmish otasidan ham aqlliroq bo‘lib chiqadi. U o‘qigan, ko‘p narsani bilgan, mulohazali yigit. Kuntug‘di uni sinab ko‘radi va tez orada ishonchli maslahatchisiga, keyin vaziriga aylantiradi.

Bu yerda muallif yana bir ramziy fikrni beradi: baxt o‘tib ketdi, lekin uning o‘rnida aql qoldi. Agar baxtli damlaringizda farzandingizni, shogirdingizni, jamoangizni aqlli qilib tarbiyalasangiz, omad ketsa ham, siz qurgan narsa qoladi. Oila ham, korxona ham, davlat ham shunday saqlanadi.

Hukmdor bilan O‘gdulmish orasidagi suhbatlar kitobning katta qismini tashkil qiladi. Kuntug‘di undan ko‘p narsani so‘raydi: qanday odamni elchi qilish kerak? Lashkarboshi qanday bo‘lishi kerak? Xazinachi, kotib, oshpaz, eshik og‘asi qanday xislatlarga ega bo‘lishi kerak? Olimlar, tabiblar, dehqonlar, savdogarlar, chorvadorlar, hunarmandlar bilan qanday munosabatda bo‘lish kerak? O‘gdulmish har bir savolga batafsil javob beradi.

Uning javoblaridan bir umumiy qoida chiqadi: har bir ishni uning egasiga, ya’ni shu ishga loyiq odamga topshir. Elchi so‘zamol, sabrli, sir saqlay oladigan bo‘lsin. Lashkarboshi jasur, lekin o‘ylab ish qiladigan, askarini yaxshi ko‘radigan bo‘lsin. Xazinachi halol va hisob-kitobga puxta bo‘lsin. Kotib xati chiroyli, tili ravon, sir saqlovchi bo‘lsin. Agar ishni noloyiq odamga bersang, uning gunohi seniki, deydi O‘gdulmish. Bu fikr bugun ham har qanday tashkilot rahbari uchun oltin qoida.

O‘gdulmish jamiyatdagi turli toifalar haqida ham hurmat bilan gapiradi. Dehqonlarni u xalqning boquvchisi, deb ataydi: ular bo‘lmasa, hech kim ovqat topa olmaydi. Savdogarlar dunyoning turli burchaklaridan kerakli narsalarni olib keladi. Hunarmandlar hayotni qulay qiladi. Olimlar yo‘l ko‘rsatadi. Har biriga o‘z haqini ber, ularning mehnatini qadrla, deydi u. Davlat faqat saroydan iborat emas, uning ildizi — mehnatkash xalq.